Najwi\u0119kszym problemem zam\u00f3wie\u0144 publicznych nie s\u0105 moim zdaniem nawet najbardziej kulawe przepisy ustawy. Nie s\u0105 nim nawet brak przemy\u015blenia swoich dzia\u0142a\u0144, lekcewa\u017cenie zasad i inne w\u0105tpliwe praktyki zamawiaj\u0105cych. Nie, jak to ju\u017c kiedy\u015b pisa\u0142em (ale chyba ju\u017c do\u015b\u0107 dawno nie przypomina\u0142em) najwi\u0119kszym problemem zam\u00f3wie\u0144 jest to, co si\u0119 dzieje przed rozpocz\u0119ciem post\u0119powania i to, co si\u0119 dzieje po jego zako\u0144czeniu. Oczywi\u015bcie nie zawsze i nie wsz\u0119dzie. Ale na tyle cz\u0119sto, \u017ce rynek si\u0119 do tego przyzwyczai\u0142.<\/p>\n\n\n\n
Od lat s\u0142ycha\u0107 narzekania na w\u0105tpliw\u0105 jako\u015b\u0107 praktycznych efekt\u00f3w zam\u00f3wie\u0144 publicznych – dostaw, us\u0142ug, rob\u00f3t budowlanych. I najcz\u0119stsz\u0105 diagnoz\u0105 jest wskazywanie b\u0142\u0119d\u00f3w przy ich udzielaniu. A najcz\u0119\u015bciej wskazuje si\u0119 na opieranie si\u0119 przy wyborze najkorzystniejszej oferty wy\u0142\u0105cznie o cen\u0119. C\u00f3\u017c, walka cenowa prowadzi do zani\u017cania cen, a to – do zani\u017cania jako\u015bci. Ci\u0105g jest prosty i logiczny. Ale sposoby naprawiania tego problemu poprzez przepisy dotycz\u0105ce kryteri\u00f3w oceny ofert, nak\u0142adanie na zamawiaj\u0105cych kolejnych ogranicze\u0144, problemu nie eliminuj\u0105. I nigdy tego nie zrobi\u0105.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Cokolwiek bowiem ustawodawca wymy\u015bli, na ko\u0144cu jest problem nadzoru i kontroli jako\u015bci realizowanego zam\u00f3wienia. Oczywi\u015bcie, nie da si\u0119 realizowa\u0107 zam\u00f3wienia na bazie kompletnego braku zaufania zamawiaj\u0105cego do wykonawcy. Nie da si\u0119 postawi\u0107 przedstawiciela zamawiaj\u0105cego nad ka\u017cdym pracownikiem wykonawcy przez ca\u0142y czas. Ale nie mo\u017cna te\u017c realizowa\u0107 zam\u00f3wienia na bazie ca\u0142kowitego zaufania. A tym bardziej – nie mo\u017cna realizowa\u0107 zam\u00f3wienia przymykaj\u0105c oczy na to, \u017ce nie jest ono realizowane tak jak trzeba. <\/p>\n\n\n\n
Bo jaki jest efekt takiego post\u0119powania? Ot\u00f3\u017c wykonawcy ucz\u0105 si\u0119, \u017ce nikt ich nie sprawdza. \u017be na tym i owym mo\u017cna zaoszcz\u0119dzi\u0107. \u017be zawsze jest margines tego, co nie zostanie zrealizowane i czego koszt\u00f3w si\u0119 nie poniesie. Tu zaoszcz\u0119dzi si\u0119 na podsypce, tam kupi si\u0119 gorsz\u0105 farb\u0119. A na dodatek mamy spor\u0105 grup\u0119 zamawiaj\u0105cych, kt\u00f3rzy nawet zdaj\u0105c sobie spraw\u0119 z niedor\u00f3bek nie egzekwuj\u0105 ich poprawy czy w\u0142a\u015bciwego dzia\u0142ania. Pal licho, je\u015bli mamy do czynienia ze zmianami, kt\u00f3re dla jako\u015bci wykonania s\u0105 neutralne, a ca\u0142a wina zamawiaj\u0105cego polega na omini\u0119ciu kilku papierk\u00f3w. Gorzej, je\u015bli mamy od tej jako\u015bci odst\u0119pstwa i nie ma woli do zmuszenia do naprawy, ukarania czy \u017c\u0105dania odszkodowania.<\/p>\n\n\n\n
I wykonawcy si\u0119 ucz\u0105. Szacuj\u0105 margines „oszcz\u0119dno\u015bci” i obni\u017caj\u0105 ceny. I to tu to b\u0142\u0119dne ko\u0142o skutkuj\u0105ce brakiem jako\u015bci si\u0119 uruchamia. Poniewa\u017c bezkarnie mog\u0105 obni\u017ca\u0107 jako\u015b\u0107, mog\u0105 bezkarnie obni\u017ca\u0107 ceny. Poniewa\u017c obni\u017caj\u0105 ceny, nie sta\u0107 ich na jako\u015b\u0107… I w moim odczuciu to jest choroba tocz\u0105ca polskie zam\u00f3wienia publiczne. Choroba nadmiaru zaufania i przymykania oczu. <\/p>\n\n\n\n