Waloryzacja cen umownych to temat, kt\u00f3ry powraca w „szponach” nieustannie, odk\u0105d w ustawie si\u0119 pojawi\u0142a. Pojawi\u0142o si\u0119 tu m.in. zagadnienie okresu obowi\u0105zywania umowy, od kt\u00f3rego obowi\u0105zek wprowadzenia waloryzacji jest uzale\u017cniony. O ile dobrze kojarz\u0119 (w tym momencie tekstu znale\u017a\u0107 nie mog\u0119), rozwa\u017ca\u0142em problem um\u00f3w, kt\u00f3re by\u0142y zawarte na okres kr\u00f3tszy ni\u017c ustawowe granice, a kt\u00f3rych realizacja przed\u0142u\u017ca\u0142a si\u0119 i te granice przekracza\u0142a. Tymczasem nie trzeba i\u015b\u0107 tak daleko – problem, na jaki okres zawierana jest umowa i czy zamawiaj\u0105cy ma obowi\u0105zek przewidzie\u0107 waloryzacj\u0119, zaczyna si\u0119 ju\u017c u \u017ar\u00f3d\u0142a.<\/p>\n\n\n\n
No bo co to znaczy, \u017ce umow\u0119 zawarto na okres d\u0142u\u017cszy ni\u017c 12 miesi\u0119cy (art. 436 pkt 4 Pzp) \/ 6 miesi\u0119cy (art. 439 ust. 1 Pzp)? Zdroworozs\u0105dkowo patrz\u0105c, okres, na kt\u00f3ry zawarto umow\u0119, odpowiada po prostu okresowi, w kt\u00f3rym strony realizuj\u0105 swoje \u015bwiadczenia\/zobowi\u0105zania z tej umowy wynikaj\u0105ce. Dop\u00f3ki \u015bwiadczenie jest wykonywane, dop\u00f3ty umowa trwa. Co to oznacza w praktyce? Ano oznacza to, \u017ce umowa jest zawierana na okres, kt\u00f3ry obejmuje wykonanie wszystkich \u015bwiadcze\u0144 w umowie okre\u015blonych. A tymczasem w kontek\u015bcie waloryzacji nie ma to wielkiego sensu.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Przede wszystkim dlatego, \u017ce waloryzacja odnosi si\u0119 tylko do jednego, konkretnego rodzaju zobowi\u0105za\u0144, jakie z umowy mog\u0105 wynika\u0107 – obowi\u0105zku zap\u0142aty przez zamawiaj\u0105cego wynagrodzenia wykonawcy. Czy okres realizacji umowy ma z tym jaki\u015b zwi\u0105zek? Zwykle ma, ale nie zawsze zale\u017cno\u015b\u0107 jest 1:1. Wbrew pozorom cz\u0119sto si\u0119 zdarza w zam\u00f3wieniach publicznych, \u017ce zap\u0142ata wynagrodzenia nast\u0119puje zanim umowa zostanie w ca\u0142o\u015bci zrealizowana. To nie tylko przypadek zap\u0142aty za zam\u00f3wienie z g\u00f3ry, stuprocentowej zaliczki czy innych tego typu przypadk\u00f3w, kt\u00f3re cz\u0119ste nie s\u0105 (co nie znaczy, \u017ce si\u0119 nie pojawiaj\u0105 \u2013 ot, cho\u0107by na przyk\u0142ad roczna polisa, za kt\u00f3r\u0105 sk\u0142adk\u0119 p\u0142aci si\u0119 z g\u00f3ry). To tak\u017ce przypadek um\u00f3w, w kt\u00f3rych ca\u0142a zap\u0142ata nast\u0119puje po wykonaniu \u015bwiadczenia g\u0142\u00f3wnego, a pozostaj\u0105 jeszcze \u015bwiadczenia dodatkowe – takie jak na przyk\u0142ad gwarancja, asysta, szkolenia. Wszak to te\u017c s\u0105 \u015bwiadczenia umowne (i do tego bardzo powszechne), a je\u015bli z umowy wynikaj\u0105 – oznacza to, \u017ce umowa zawarta jest na okres obejmuj\u0105cy tak\u017ce i ich realizacj\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Je\u015bli zatem wykonawca dostaje ca\u0142e wynagrodzenie w ci\u0105gu 6 miesi\u0119cy, bo wtedy by\u0142o wykonane \u015bwiadczenie g\u0142\u00f3wne (albo dlatego, \u017ce dosta\u0142 stuprocentow\u0105 zaliczk\u0119), a okres, na kt\u00f3ry zawarto umow\u0119 jest d\u0142u\u017cszy – to trzeba waloryzacj\u0119 w umowie przewidzie\u0107, czy nie? C\u00f3\u017c, patrz\u0105c na liter\u0119 prawa – tak. Problem w tym, \u017ce w takim przypadku litera prawa prowadzi do rozwi\u0105zania bezsensownego. Cel ustawodawcy by\u0142 zapewne inny i tylko szkoda, \u017ce u\u017cy\u0142 takiego a nie innego poj\u0119cia – jakby nie m\u00f3g\u0142 napisa\u0107 „um\u00f3w, w kt\u00f3rych okres zap\u0142aty wynagrodzenia jest d\u0142u\u017cszy ni\u017c…” lub podobnie. I w praktyce, z tego co obserwuj\u0119, zamawiaj\u0105cy tak\u0105 interpretacj\u0105 si\u0119 pos\u0142uguj\u0105. C\u00f3\u017c, inaczej zapewne ogromn\u0105 rzadko\u015bci\u0105 by\u0142yby umowy, w kt\u00f3rych waloryzacji nie trzeba by\u0142oby przewidywa\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Jednak czasami mam wra\u017cenie tutaj pewnej niekonsekwencji. We\u017amy przyk\u0142ad – \u015bwiadczenie g\u0142\u00f3wne jest wykonywane 6 miesi\u0119cy, nast\u0119puje wyp\u0142ata wynagrodzenia, potem mamy \u015bwiadczenie poboczne, pokrywane ju\u017c z wcze\u015bniejszej wyp\u0142aty. Waloryzacji w umowie nie ma. Ale jak cz\u0142owiek sobie popatrzy w umow\u0119, to oka\u017ce si\u0119, \u017ce jest 6 miesi\u0119cy na wykonanie, ale potem jeszcze dwa tygodnie na odbi\u00f3r i kolejne dwa na wyp\u0142at\u0119 wynagrodzenia. I wynagrodzenie mo\u017ce by\u0107 wyp\u0142acone 7 miesi\u0119cy po podpisaniu umowy. Czy w\u00f3wczas przepis art. 439 Pzp nale\u017ca\u0142oby stosowa\u0107 (i przepis art. 436 pkt 4, je\u015bli podstawi\u0107 12 za 6 i 13 za 7)? C\u00f3\u017c, mam wra\u017cenie, \u017ce patrz\u0105c na cel tej regulacji – tak.<\/p>\n\n\n\n