{"id":4907,"date":"2021-08-23T07:00:05","date_gmt":"2021-08-23T05:00:05","guid":{"rendered":"http:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/?p=4907"},"modified":"2021-08-22T10:20:29","modified_gmt":"2021-08-22T08:20:29","slug":"o-nieproporcjonalnosci-i-prawie-laski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/?p=4907","title":{"rendered":"O nieproporcjonalno\u015bci"},"content":{"rendered":"

Trafi\u0142 mi niedawno w r\u0119ce lipcowy numer „Doradcy”, w kt\u00f3rym znalaz\u0142em kilka \u015bwietnych zam\u00f3wieniowych tekst\u00f3w. Pod artyku\u0142em Grzegorza Machulaka i Ireny Skubiszak-Kalinowskiej na temat bezsensu oczekiwania, \u017ce ka\u017cda deklaracja z oferty podlegaj\u0105ca ocenie w kryteriach oceny ofert b\u0119dzie si\u0119 da\u0142a obiektywnie zweryfikowa\u0107 na tym etapie post\u0119powania (inspiracj\u0105 by\u0142 wyrok S\u0105du Okr\u0119gowego w Warszawie \u2013 ten sam, kt\u00f3ry r\u00f3wnie\u017c i w „szponach” pos\u0142u\u017cy\u0142 jako podstawa do podobnego w wyd\u017awi\u0119ku tekstu<\/a>) czy tekstem Cypriana \u015awisia obna\u017caj\u0105cego s\u0142abo\u015bci trybu podstawowego z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 negocjacji i ryzyka zwi\u0105zane z jego stosowaniem z rado\u015bci\u0105 bym si\u0119 podpisa\u0142. No, mo\u017ce nie z rado\u015bci\u0105 – cz\u0142owiek cieszy si\u0119, \u017ce nie jest osamotniony w sposobie my\u015blenia o takich problemach, natomiast zjawiska b\u0119d\u0105ce przedmiotem refleksji trudno nazwa\u0107 radosnymi.<\/p>\n

Inny znakomity tekst w tym samym numerze to comiesi\u0119czny felieton Dariusza Koby, „Ograniczona swoboda kwalifikacji”. Autor wskazuje na nasze straszne przywi\u0105zanie do zerojedynkowych ocen, wyznaczania ostrych jak \u017cyletka granic i pyta si\u0119, czy na pewno t\u0119dy droga. I przed oczami staj\u0105 mi zam\u00f3wienia publiczne sprzed ponad 20 lat. Zam\u00f3wienia, w kt\u00f3rych warunek udzia\u0142u w post\u0119powaniu brzmia\u0142: „wykonawca ma si\u0119 znajdowa\u0107 w sytuacji ekonomicznej i finansowej zapewniaj\u0105cej wykonanie zam\u00f3wienia”, wykonawca sk\u0142ada\u0142 papiery finansowe, a zamawiaj\u0105cy nie sprawdza\u0142 w nich wybranego wska\u017anika, ale bada\u0142 i analizowa\u0142 w ca\u0142o\u015bci. I eliminowa\u0142 z post\u0119powania, je\u015bli okazywa\u0142o si\u0119, \u017ce wynik analizy by\u0142 negatywny. Oczywi\u015bcie, wymaga\u0142o to pracy, zaanga\u017cowania i wiedzy, nak\u0142ada\u0142o na zamawiaj\u0105cego wi\u0119ksz\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107*, ale prawid\u0142owo zrobione mia\u0142o wi\u0119kszy sens ni\u017c to, co dzi\u015b obserwujemy.
\n<\/p>\n

Przypomnia\u0142a mi si\u0119 niezwykle cenna publikacja Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju sprzed dobrych kilku lat (z 2014) – raport pod barokowym tytu\u0142em „Ewaluacja rozwi\u0105za\u0144 stosowanych w celu oceny i wyboru ofert w post\u0119powaniach o udzielenie zam\u00f3wienia publicznego w projektach drogowych i kolejowych realizowanych w ramach POIi\u015a wobec rozwi\u0105za\u0144 stosowanych w innych krajach cz\u0142onkowskich UE”. Jego autorzy (swoj\u0105 drog\u0105, by\u0142 zdaje si\u0119 i w\u015br\u00f3d nich autor tekstu z Doradcy) podkre\u015blali: w cywilizowanym \u015bwiecie si\u0119ga si\u0119 po wska\u017aniki, ale „w sytuacjach w\u0105tpliwych decyzj\u0119 podejmuje si\u0119 metod\u0105 eksperck\u0105, na podstawie ca\u0142o\u015bciowej analizy sytuacji wykonawcy”. Gdy wska\u017anik nie jest spe\u0142niony, mo\u017cna wykaza\u0107 spe\u0142nienie warunk\u00f3w w inny spos\u00f3b (co zreszt\u0105 akurat w przypadku analizy ekonomicznej ma sens, zw\u0142aszcza, gdy „analiza” ogranicza si\u0119 do jednego wska\u017anika). I tej metody eksperckiej nam brakuje, tej elastyczno\u015bci w ocenie spe\u0142niania warunk\u00f3w udzia\u0142u w post\u0119powaniu. Oczywi\u015bcie elastyczno\u015b\u0107 oznacza oddanie decyzji w r\u0119ce zamawiaj\u0105cych, a mo\u017cna si\u0119 obawia\u0107, co z takim narz\u0119dziem zrobi\u0105 niekt\u00f3rzy z nich. Ale mam wra\u017cenie, \u017ce idziemy do przodu, jest lepiej ni\u017c by\u0142o \u0107wier\u0107 wieku temu, a mog\u0142oby by\u0107 jeszcze lepiej, gdyby z kontroli uczyni\u0107 narz\u0119dzie my\u015bl\u0105ce o prawdziwych problemach w post\u0119powaniach (niezwykle rzadko spotykam kontrol\u0119, kt\u00f3ra zastanowi si\u0119, dlaczego taki a nie inny warunek, takie a nie inne kryterium…).<\/p>\n

Zamawiaj\u0105cy nie maj\u0105 kompetencji? C\u00f3\u017c, ten problem da si\u0119 rozwi\u0105za\u0107. W wielu europejskich krajach funkcjonuj\u0105 mechanizmy certyfikowania wykonawc\u00f3w. U nas nie, cho\u0107 przecie\u017c tak\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 mamy od wielu lat. Na przeszkodzie stoi pewnie obawa przez tworzeniem kolejnej instytucji i zwi\u0105zanymi z tym kosztami – jednak przecie\u017c trzeba my\u015ble\u0107 o tym, ile\u017c pracy zaoszcz\u0119dzi\u0142oby to zamawiaj\u0105cym. Ile papier\u00f3w mniej musia\u0142oby pojawia\u0107 si\u0119 w post\u0119powaniu. Bilans wyszed\u0142 by na plus nie tylko w pieni\u0105dzach, ale zapewne tak\u017ce w skutkach dzia\u0142ania systemu. Nb., tak\u017ce we wspomnianym wy\u017cej raporcie z 2014 by\u0142a mowa o tym, \u017ce warto to wprowadzi\u0107, \u017ce ma to sens, a sam o tym pisa\u0142em w tym samym 2014 na \u0142amach organu ma\u0142opolskiego RIO, „Correcty”.<\/p>\n

Dariusz Koba w ostatnim numerze Doradcy nawi\u0105zuje do wspomnianej wy\u017cej elastyczno\u015bci \u2013 wska\u017anik niespe\u0142niony, ale zdolno\u015b\u0107 do realizacji zam\u00f3wienia jest, bo trzeba spojrze\u0107 szerzej. Wskazuje przy tym na wprowadzony w art. 109 ust. 3 mechanizm rezygnacji z wykluczenia wykonawcy w przypadku gdy by\u0142oby to sankcj\u0105 nieproporcjonaln\u0105 do winy. Co prawda nie dotyczy to wszystkich przes\u0142anek wykluczenia, a troch\u0119 szkoda (np. wyrok w sprawie zalegania z uiszczaniem podatku te\u017c mo\u017ce dotyczy\u0107 zaleg\u0142o\u015bci na 1000 z\u0142, o kt\u00f3r\u0105 podatnik k\u0142\u00f3ci\u0142 si\u0119 z fiskusem dla zasady). Podobny mechanizm mamy przy odrzuceniu ofert, cho\u0107 te\u017c w ograniczonym zakresie – to przecie\u017c mo\u017cliwo\u015b\u0107 poprawiania omy\u0142ek w ofertach. Nie mamy natomiast \u017cadnego takiego rozwi\u0105zania w zakresie warunk\u00f3w udzia\u0142u w post\u0119powaniu. I mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce kto\u015b, komu braknie 100 z\u0142 do postawionego wymogu do\u015bwiadczenia w wykonaniu jednej roboty za milion, ale ma na koncie mn\u00f3stwo rob\u00f3t za 900 tys. z\u0142, z post\u0119powania wyleci.<\/p>\n

*) W sumie – czy na pewno? Przecie\u017c ustalenie wska\u017anika p\u0142ynno\u015bci na poziomie X te\u017c jest niezwykle powa\u017cn\u0105 decyzj\u0105 i trudno uzna\u0107, \u017ce jej podejmowanie nie jest obarczone odpowiedzialno\u015bci\u0105. Tylko w tym przypadku ma\u0142o kto spyta si\u0119, dlaczego akurat X, niemal wszyscy b\u0119d\u0105 szcz\u0119\u015bliwi, \u017ce wska\u017anik jest i go spe\u0142niaj\u0105 (bo zwykle jest na takim poziomie, aby niemal wszyscy go spe\u0142nili…).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Trafi\u0142 mi niedawno w r\u0119ce lipcowy numer „Doradcy”, w kt\u00f3rym znalaz\u0142em kilka \u015bwietnych zam\u00f3wieniowych tekst\u00f3w. Pod artyku\u0142em Grzegorza Machulaka i Ireny Skubiszak-Kalinowskiej na temat bezsensu oczekiwania, \u017ce ka\u017cda deklaracja z oferty podlegaj\u0105ca ocenie w kryteriach oceny ofert b\u0119dzie si\u0119 da\u0142a obiektywnie zweryfikowa\u0107 na tym etapie post\u0119powania (inspiracj\u0105 by\u0142 wyrok S\u0105du Okr\u0119gowego w Warszawie \u2013 ten […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[140],"class_list":["post-4907","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-warunki-udzialu-i-dokumenty","tag-140"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4907","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4907"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4907\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4912,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4907\/revisions\/4912"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4907"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4907"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4907"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}