Zdarza si\u0119 czasami (i b\u0119dzie zdarza\u0107 si\u0119 coraz cz\u0119\u015bciej), \u017ce przy wyborze oferty brane s\u0105 pod uwag\u0119 koszty zamawiaj\u0105cego zwi\u0105zane z przedmiotem zam\u00f3wienia, ale nieobj\u0119te sam\u0105 ofert\u0105. Temat ten wyp\u0142yn\u0105\u0142 m.in. w wyroku KIO z 5 wrze\u015bnia 2017 r., sygn. akt KIO 1736\/17 – obszerny cytat z niego znajdziemy w „Zeszytach Orzeczniczych” nr 28, niestety jednak ca\u0142ego wyroku nie widz\u0119 na serwerze FTP Urz\u0119du Zam\u00f3wie\u0144 Publicznych. Jak wynika z cytowanego fragmentu, zamawiaj\u0105cy jednym z odr\u0119bnych kryteri\u00f3w oceny ofert uczyni\u0142 cen\u0119 serwisu pogwarancyjnego, kt\u00f3ry nie by\u0142 jednak elementem przedmiotu zam\u00f3wienia. Wykonawca poda\u0142 cen\u0119 ogromnie zani\u017con\u0105, a na rozprawie broni\u0142 si\u0119 tym, \u017ce przecie\u017c nie stanowi to elementu przedmiotu zam\u00f3wienia. Dla KIO ta okoliczno\u015b\u0107 powodowa\u0142a jedynie to, \u017ce post\u0119powanie wykonawcy by\u0142o jeszcze bardziej karygodne – wprowadzi\u0142 w b\u0142\u0105d zamawiaj\u0105cego tylko po to, aby wygra\u0107 przetarg. Uznano to (jak\u017ce s\u0142usznie) za czyn nieuczciwej konkurencji, skutkuj\u0105cy odrzuceniem oferty.<\/p>\n
OK, wyrok zdecydowanie s\u0142uszny, ale co dalej? Przedmiotem zam\u00f3wienia by\u0142 zakup sprz\u0119tu, na kt\u00f3ry zamawiaj\u0105cy wymaga\u0142 pi\u0119cioletniej gwarancji, ale zamierza\u0142 u\u017cytkowa\u0107 go d\u0142u\u017cej. Wprowadzone kryterium by\u0142o w praktyce pr\u00f3b\u0105 uwzgl\u0119dnienia w ocenie koszt\u00f3w cyklu \u017cycia produktu – w kt\u00f3rym serwis stanowi\u0142 zapewne niebagateln\u0105 pozycj\u0119. Cel s\u0142uszny, metoda mo\u017ce budzi\u0107 w\u0105tpliwo\u015bci. Przede wszystkim problemem jest tu fakt pozostawienia ca\u0142kowitej dowolno\u015bci wyceny samemu wykonawcy. Ten wykonawca, kt\u00f3rego przy\u0142apano, jak wynika z cytatu, przesadzi\u0142 ogromnie. Udowodnienie czynu nieuczciwej konkurencji by\u0142o wi\u0119c stosunkowo \u0142atwe. Co jednak, je\u015bli wykonawca zaoferuje ceny, kt\u00f3re nie b\u0119d\u0105 a\u017c tak bardzo odbiega\u0107 od praktyki, ale jednak b\u0119d\u0105 zani\u017cone? Istnieje strefa szaro\u015bci, w kt\u00f3rej udowodni\u0107 czyn nieuczciwej konkurencji bywa trudno. Wykonawca mo\u017ce broni\u0107 si\u0119 rabatami pozostaj\u0105cymi w granicach rynkowych zwyczaj\u00f3w, ale czy p\u00f3\u017aniej faktycznie zamawiaj\u0105cemu takich rabat\u00f3w udzieli? Skoro przecie\u017c nie jest zwi\u0105zany w praktyce tym elementem oferty i min\u0105 lata?
\n<\/p>\n
Owo zwi\u0105zanie jest tu kluczowe. Gdy zamawiaj\u0105cy pozwoli wykonawcy na deklarowanie w ofercie jakich\u015b parametr\u00f3w, kt\u00f3rych ten nie b\u0119dzie zobowi\u0105zany dotrzyma\u0107, a b\u0119dzie dzi\u0119ki nim m\u00f3g\u0142 dosta\u0107 dodatkowe punkty – zawsze pojawi si\u0119 pokusa podkolorowania oferty, tak aby wygl\u0105da\u0142a lepiej ni\u017c w rzeczywisto\u015bci. No bo przecie\u017c to czysty zysk (w punktach), bez \u017cadnych zobowi\u0105za\u0144. Zamawiaj\u0105cy powinien zatem pr\u00f3bowa\u0107 temu zapobiec. Z tym zapobieganiem oczywi\u015bcie nie jest \u0142atwo, bo wymaga to wymy\u015blenia metody, a wymy\u015blanie metod to ci\u0119\u017cka praca ;) Nie da si\u0119 te\u017c wprowadzi\u0107 uniwersalnych rozwi\u0105za\u0144 dla ka\u017cdego przetargu, bo w ka\u017cdym co innego b\u0119dzie kluczowym problemem. Jednak przynajmniej niekt\u00f3re elementy mo\u017cna wyeliminowa\u0107 za pomoc\u0105 wzorc\u00f3w poniek\u0105d uniwersalnych. Tak b\u0119dzie z dostaw\u0105 materia\u0142\u00f3w eksploatacyjnych i cz\u0119\u015bci zamiennych, kt\u00f3rych realno\u015b\u0107 wyceny mo\u017cna sobie w ofercie jednak zapewni\u0107.<\/p>\n
Metoda jest stosunkowo prosta. Zamawiaj\u0105cy kupuj\u0105c sprz\u0119t mo\u017ce tak\u017ce za\u017c\u0105da\u0107 od wykonawcy aby ten dostarcza\u0142 owych materia\u0142\u00f3w eksploatacyjnych i cz\u0119\u015bci zamiennych przez okre\u015blony czas. Jak d\u0142ugi, to zale\u017cy od bran\u017cy. Kupuj\u0105c drukark\u0119 znajdzie si\u0119 bez problemu wykonawc\u0119, kt\u00f3ry zagwarantuje cen\u0119 toner\u00f3w do tej drukarki na rok, ale raczej nie znajdzie si\u0119 takiego, kt\u00f3ry zrobi to na pi\u0119\u0107 lat. Analogicznie z innymi elementami. Jednak t\u0119 cen\u0119, kt\u00f3r\u0105 wykonawca da zamawiaj\u0105cemu na ten roczny okres, mo\u017cna potem wykorzysta\u0107 do przeliczenia koszt\u00f3w przypadaj\u0105cych na kolejne okresy. Jasne, nikt nie da gwarancji, \u017ce te ceny si\u0119 nie zmieni\u0105. Ale wycena b\u0119dzie znacznie bardziej realna ni\u017c wtedy, gdy wykonawca cen\u0105 nie b\u0119dzie zwi\u0105zany w \u017caden spos\u00f3b. Wystarczy tylko w kryteriach oceny ofert wskaza\u0107 odpowiedni algorytm oceny: zamawiaj\u0105cy wskazuje, ile stron b\u0119dzie drukowa\u0107, wykonawca wskazuje, jak\u0105 wydajno\u015b\u0107 ma toner i jak\u0105 cen\u0119. Podobnie z b\u0119bnami i innymi elementami, kt\u00f3re podlegaj\u0105 okresowej wymianie. Na tej podstawie zamawiaj\u0105cy mo\u017ce obliczy\u0107, ile (oczywi\u015bcie w przybli\u017ceniu, ale lepszym od wszystkich innych) b\u0119dzie kosztowa\u0142o go drukowanie na tym sprz\u0119cie przez dowolny okres. Oczywi\u015bcie, nie za\u0142atwia to wszystkich problem\u00f3w, ale przy sprz\u0119cie te kwestie s\u0105 chyba najistotniejsze.<\/p>\n
Tam z kolei, gdzie przedmiot zam\u00f3wienia zu\u017cywa jakie\u015b surowce lub energi\u0119, zamawiaj\u0105cy \u017c\u0105da od wykonawc\u00f3w wskazania ilo\u015bci, jakie b\u0119d\u0105 zu\u017cywane (warto przy tym obwarowa\u0107 to jakim\u015b badaniem w okresie gwarancyjnym, aby zweryfikowa\u0107, czy przy okre\u015blonych warunkach ta ilo\u015b\u0107 jest dotrzymywana) i pomno\u017cy\u0107 przez konkretn\u0105 cen\u0119 wskazan\u0105 w specyfikacji albo przez cen\u0119 ze wskazanego cennika. Je\u015bli trudno znale\u017a\u0107 taki cennik, mo\u017cna \u017c\u0105da\u0107 od wykonawcy wskazania takich cen, ale mo\u017cna to te\u017c obwarowa\u0107 szczeg\u00f3lnymi warunkami: np. \u017ce ma to by\u0107 \u015brednia z dw\u00f3ch ofert handlowych uzyskanych od niepowi\u0105zanych kapita\u0142owo z wykonawc\u0105 podmiot\u00f3w i pokazanych zamawiaj\u0105cemu w ofercie.<\/p>\n
Jak pisa\u0142em, co przetarg, to co\u015b innego. Do koszt\u00f3w serwisu nawi\u0105zywa\u0142em w jaki\u015b spos\u00f3b prawie dwa lata temu w tek\u015bcie<\/a> publikowanym na \u0142amach „Buduj z G\u0142ow\u0105”. Z kolei na stronie UZP niedawno opublikowano pierwsze kalkulatory koszt\u00f3w cyklu \u017cycia<\/a> (opracowane na zlecenie Komisji Europejskiej, a nie UZP – za dobrze by by\u0142o ;)). Warto po nie si\u0119gn\u0105\u0107 nawet je\u015bli robi si\u0119 przetarg na co\u015b innego – po zrozumienie, a mo\u017ce i po inspiracj\u0119.<\/p>\n Ps. A na pewno kiepskim pomys\u0142em jest czynienie z element\u00f3w koszt\u00f3w cyklu \u017cycia odr\u0119bnych kryteri\u00f3w, jak w przetargu przywo\u0142anym na pocz\u0105tku. Aby to wszystko mia\u0142o sens, cena nabycia i pozosta\u0142e koszty cyklu \u017cycia musz\u0105 by\u0107 zsumowane do jednej ocenianej kwoty. Ale o tym, mam wra\u017cenie, pisa\u0142em w „szponach” ju\u017c nie jeden raz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Zdarza si\u0119 czasami (i b\u0119dzie zdarza\u0107 si\u0119 coraz cz\u0119\u015bciej), \u017ce przy wyborze oferty brane s\u0105 pod uwag\u0119 koszty zamawiaj\u0105cego zwi\u0105zane z przedmiotem zam\u00f3wienia, ale nieobj\u0119te sam\u0105 ofert\u0105. Temat ten wyp\u0142yn\u0105\u0142 m.in. w wyroku KIO z 5 wrze\u015bnia 2017 r., sygn. akt KIO 1736\/17 – obszerny cytat z niego znajdziemy w „Zeszytach Orzeczniczych” nr 28, niestety […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[28],"class_list":["post-4481","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-rozstrzygniecie-postepowania","tag-28"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4481","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4481"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4481\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4486,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4481\/revisions\/4486"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4481"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4481"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4481"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}