{"id":4457,"date":"2020-01-07T07:00:29","date_gmt":"2020-01-07T05:00:29","guid":{"rendered":"http:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/?p=4457"},"modified":"2020-01-06T17:47:06","modified_gmt":"2020-01-06T15:47:06","slug":"o-nadzorach-autorskich","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/?p=4457","title":{"rendered":"O nadzorach autorskich"},"content":{"rendered":"<p>Do\u015b\u0107 niedawno przez media przebieg\u0142a informacja o zarzutach stawianych przez CBA kierownikowi zamawiaj\u0105cego, kt\u00f3ry mia\u0142 zam\u00f3wi\u0107 program funkcjonalno-u\u017cytkowy budynku z naruszeniem przepis\u00f3w ustawy Pzp. Trzeba przyzna\u0107, \u017ce zastosowa\u0142 rozwi\u0105zanie absolutnie wyj\u0105tkowe, bowiem zleci\u0142 wykonanie PFU bez stosowania ustawy, kupuj\u0105c maj\u0105tkowe prawa autorskie do u\u017cycia tego\u017c PFU (i zawartego w nim projektu koncepcyjnego) wy\u0142\u0105cznie w post\u0119powaniu przetargowym na zaprojektowanie i budow\u0119 budynku. Maj\u0105tkowych praw autorskich do wykonania na podstawie tego\u017c PFU (i projektu koncepcyjnego) dokumentacji projektowej zamawiaj\u0105cy ju\u017c nie kupi\u0142. Zamiast tego zobowi\u0105za\u0142 wykonawc\u0119 budynku (tak przynajmniej we wzorze umowy, kt\u00f3ry by\u0142 opublikowany na stronie www jako za\u0142\u0105cznik do specyfikacji na budow\u0119), \u017ce ten kupi od autora PFU maj\u0105tkowe prawa autorskie za kwot\u0119 trzykrotnie przekraczaj\u0105c\u0105 pierwotne wynagrodzenie i jednocze\u015bnie pr\u00f3g 30 tys. euro. Co by nie powiedzie\u0107, niezwykle oryginalnie &#8211; zapewne zamawiaj\u0105cy b\u0119dzie si\u0119 broni\u0107, \u017ce nie wiedzia\u0142, czy budynek ostatecznie b\u0119dzie budowany czy nie, i \u017ce to wykonawca z drugiego przetargu b\u0119dzie potrzebowa\u0142 praw do projektu, a nie zamawiaj\u0105cy&#8230; C\u00f3\u017c, nie o tym jednak chcia\u0142em pisa\u0107.<\/p>\n<p>Postanowienia umowy z wykonawc\u0105 rob\u00f3t budowlanych zawiera\u0142y tak\u017ce zapis, \u017ce autor projektu koncepcyjnego b\u0119dzie sprawowa\u0142 nadz\u00f3r autorski podczas budowy &#8222;na zasadach okre\u015blonych w odr\u0119bnej umowie&#8221;. I nie chodzi mi w tym momencie o ten konkretny przypadek, ale o &#8211; mam wra\u017cenie &#8211; do\u015b\u0107 liczne przypadki, w kt\u00f3rych stosowana jest podobna zasada: najpierw zawierana jest umowa o projektowanie, a potem osobna umowa o nadzory autorskie. Oczywi\u015bcie, druga umowa jest zawierana z tym samym podmiotem i nie ma znaczenia, czy mamy tu do czynienia z post\u0119powaniem bez stosowania ustawy, czy z zam\u00f3wieniem z wolnej r\u0119ki (pami\u0119tajmy &#8211; <a href=\"https:\/\/www.uzp.gov.pl\/baza-wiedzy\/interpretacja-przepisow\/opinie-dotyczace-ustawy-pzp\/stosowanie-poszczegolnych-trybow-o-udzielenie-zamowienia-publicznego\/stosowanie-ustawy-prawo-zamowien-publicznych-do-zamowien-na-pelnienie-nadzoru-autorskiego-nad-realizacja-projektu-architektoniczno-budowlanego\">zdaniem UZP<\/a> nieuprawnionym), czy z trybem konkurencyjnym. Niezale\u017cnie bowiem od trybu nie spotka\u0142em si\u0119 dot\u0105d z przypadkiem, aby nadzory autorskie realizowa\u0142 kto\u015b inny ni\u017c autor &#8211; cho\u0107 jest to os\u0105d obarczony sporym ryzykiem, bowiem nie \u015bledz\u0119 jako\u015b szczeg\u00f3lnie takich przypadk\u00f3w.<br \/>\n<!--more--><\/p>\n<p>W ka\u017cdym razie, niezale\u017cnie od trybu post\u0119powania, wygranym w takim przypadku zawsze jest autor projektu. Przy post\u0119powaniu na wykonanie projektu musia\u0142 konkurowa\u0107 cen\u0105 (przynajmniej zr\u00f3bmy takie za\u0142o\u017cenie), w przy zlecaniu nadzor\u00f3w autorskich jest de facto bez konkurencji i mo\u017ce dyktowa\u0107 zamawiaj\u0105cemu niemal dowolne warunki. Dlaczego zamawiaj\u0105cy na to si\u0119 zgadzaj\u0105? Przecie\u017c nadz\u00f3r autorski jest naturaln\u0105 konsekwencj\u0105 projektowania i z g\u00f3ry wiadomo, \u017ce je\u015bli tylko projekt b\u0119dzie realizowany, to i nadz\u00f3r b\u0119dzie \u015bwiadczony. A projekt jest potrzebny po to, aby go zrealizowa\u0107. W czym wi\u0119c problem, aby w post\u0119powaniu na wyb\u00f3r wykonawcy projektu uwzgl\u0119dni\u0107 od razu nadzory? Zachowanie zamawiaj\u0105cych w takich przypadkach przypomina troch\u0119 strzelanie w swoj\u0105 w\u0142asn\u0105 stop\u0119.<\/p>\n<p>Oczywi\u015bcie, trzeba rozwi\u0105za\u0107 przy tej okazji kilka problem\u00f3w. Ale w zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci s\u0105 to problemy zwi\u0105zane z rozliczaniem nadzor\u00f3w autorskich, kt\u00f3re i tak trzeba b\u0119dzie rozwi\u0105za\u0107 przy podpisaniu umowy na te nadzory, wi\u0119c nie ma r\u00f3\u017cnicy, czy si\u0119 to zrobi teraz czy p\u00f3\u017aniej. Zw\u0142aszcza, \u017ce wielu zamawiaj\u0105cych u\u017cywa pewnych wzorc\u00f3w w tym zakresie, poniek\u0105d powtarzalnych, wi\u0119c ju\u017c zdecydowanie trudno m\u00f3wi\u0107 o jakimkolwiek k\u0142opocie. Pozostaje tylko jeden problem &#8211; niepewno\u015bci. Nie wiadomo bowiem na 100%, czy przedmiot projektu b\u0119dzie ostatecznie realizowany, a je\u015bli b\u0119dzie realizowany, to kiedy. Wiadomo przecie\u017c, \u017ce mog\u0105 zmieni\u0107 si\u0119 cele polityki zamawiaj\u0105cego albo mo\u017ce zosta\u0107 obci\u0119ty bud\u017cet, zadanie mo\u017ce si\u0119 obsun\u0105\u0107 z powod\u00f3w finansowych, protest\u00f3w s\u0105siad\u00f3w albo cud\u00f3w wynalezionych w gruncie.<\/p>\n<p>Z tym wszystkim jednak mo\u017cna sobie poradzi\u0107. Rozwi\u0105zaniem podstawowego problemu: niepewno\u015bci czy w og\u00f3le nadzory b\u0119d\u0105 realizowane, jest skorzystanie z pospolitego prawa opcji. Te nadzory s\u0105 opcj\u0105, a zamawiaj\u0105cy podejmie decyzj\u0119 o ich realizacji, je\u015bli b\u0119dzie taka potrzeba. Oczywi\u015bcie, okre\u015bli spos\u00f3b wej\u015bcia w \u017cycie opcji, w tym tak\u017ce termin &#8211; wiadomo bowiem, \u017ce niepewno\u015b\u0107 wykonawcy nie mo\u017ce trwa\u0107 w niesko\u0144czono\u015b\u0107. Jednak je\u015bli w terminie za\u0142o\u017cymy jak\u0105\u015b rezerw\u0119, to w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w b\u0119dzie on wystarczaj\u0105cy, rzadko kiedy projekty trafiaj\u0105 na p\u00f3\u0142k\u0119 na lata i s\u0105 realizowane potem bez zmian. Niepewno\u015b\u0107 &#8222;kiedy&#8221; w du\u017cej mierze ma skutki wy\u0142\u0105cznie dla wykonawcy. Jest bowiem r\u00f3\u017cnica, czy b\u0119dzie wykonywa\u0107 zam\u00f3wienie jeszcze w tym roku czy za trzy lata. Rynek si\u0119 zmienia, stawki te\u017c. W tym przypadku rozwi\u0105zaniem jest pospolita waloryzacja. A raczej nie do ko\u0144ca pospolita, bo wypada\u0142oby si\u0119gn\u0105\u0107 po waloryzacj\u0119 wykraczaj\u0105c\u0105 poza art. 142 ust. 5 Pzp &#8211; wszak projektanci nie zarabiaj\u0105 minimalnych stawek wynagrodzenia, wi\u0119c mo\u017cna j\u0105 uzale\u017cni\u0107 od innego czynnika. A poniewa\u017c zwykle ceny projektowania s\u0105 szacowane jako odpowiedni procent cen rob\u00f3t, kt\u00f3re s\u0105 projektowane, wystarczy odnie\u015b\u0107 si\u0119 do jakiego\u015b realnego wska\u017anika waloryzacji okre\u015blonego rodzaju rob\u00f3t.<\/p>\n<p>Wreszcie mamy ostatni chyba, czysto praktyczny, problem &#8211; jak uwzgl\u0119dni\u0107 taki czynnik w ocenie ofert na projekt. C\u00f3\u017c, oczywi\u015bcie, trzeba uwzgl\u0119dnia\u0107 w takiej ocenie cen\u0119 og\u00f3\u0142em, obejmuj\u0105c\u0105 zar\u00f3wno zakres projektowania, jak i nadzor\u00f3w. Jednak cena nadzor\u00f3w b\u0119dzie zazwyczaj cen\u0105 szacowan\u0105 &#8211; wi\u0105\u017c\u0105ca w ofercie b\u0119dzie raczej stawka jednostkowa nadzoru (np. stawka miesi\u0119czna), ale ju\u017c ilo\u015b\u0107 owych jednostek trzeba b\u0119dzie szacowa\u0107 na podstawie aktualnych za\u0142o\u017ce\u0144. Zwykle one nie odbiegaj\u0105 jako\u015b dramatycznie od stanu faktycznego. W umowie natomiast mo\u017cna przewidzie\u0107 rozliczenie na podstawie faktycznej ilo\u015bci wykonanych us\u0142ug. Dok\u0142adnie zreszt\u0105 tak samo, jak w umowie na sam nadz\u00f3r autorski.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Do\u015b\u0107 niedawno przez media przebieg\u0142a informacja o zarzutach stawianych przez CBA kierownikowi zamawiaj\u0105cego, kt\u00f3ry mia\u0142 zam\u00f3wi\u0107 program funkcjonalno-u\u017cytkowy budynku z naruszeniem przepis\u00f3w ustawy Pzp. Trzeba przyzna\u0107, \u017ce zastosowa\u0142 rozwi\u0105zanie absolutnie wyj\u0105tkowe, bowiem zleci\u0142 wykonanie PFU bez stosowania ustawy, kupuj\u0105c maj\u0105tkowe prawa autorskie do u\u017cycia tego\u017c PFU (i zawartego w nim projektu koncepcyjnego) wy\u0142\u0105cznie w post\u0119powaniu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[53,44],"class_list":["post-4457","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-umowy","tag-53","tag-44"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4457","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4457"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4457\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4461,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4457\/revisions\/4461"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4457"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4457"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4457"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}