{"id":341,"date":"2011-09-12T07:00:14","date_gmt":"2011-09-12T05:00:14","guid":{"rendered":"http:\/\/www.jazon.krakow.pl\/wszponach\/?p=341"},"modified":"2011-11-09T10:03:53","modified_gmt":"2011-11-09T08:03:53","slug":"czy-cena-moze-byc-jedynym-kryterium-oceny-ofert","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/?p=341","title":{"rendered":"Czy cena mo\u017ce by\u0107 jedynym kryterium oceny ofert?"},"content":{"rendered":"

Par\u0119 miesi\u0119cy temu szczeg\u00f3lnego nat\u0119\u017cenia nabra\u0142a dyskusja (co ciekawe, toczona raczej poza kr\u0119gami „zam\u00f3wieniowc\u00f3w”) na temat ceny jako jedynego kryterium oceny ofert. Zreszt\u0105, trudno to nazwa\u0107 dyskusj\u0105, bo wypowiedzi s\u0105 raczej jednostronne, a jedyne r\u00f3\u017cnice zauwa\u017cy\u0107 mo\u017cna w propozycjach lek\u00f3w na to ca\u0142e „z\u0142o” – jest to raczej zbiorowa krytyka faktu udzielania zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci zam\u00f3wie\u0144 na polskim rynku jedynie w oparciu o kryterium najni\u017cszej ceny.<\/p>\n

Wzi\u0119\u0142o si\u0119 oczywi\u015bcie z omawianego szeroko przypadku chi\u0144skiego konsorcjum COVEC buduj\u0105cego jedn\u0105 z naszych autostrad, kt\u00f3re nawet by\u0142o podczas przetargu pos\u0105dzane o ra\u017c\u0105co nisk\u0105 cen\u0119 ofertow\u0105, obroni\u0142o si\u0119 jednak przed KIO. A po kilku miesi\u0105cach zamawiaj\u0105cy (GDDKiA) odst\u0105pi\u0142 od umowy z COVEC, a po Polsce przesz\u0142a fala doniesie\u0144, jak to Chi\u0144czycy nie mogli a\u017c tyle do\u0142o\u017cy\u0107 do dumpingowych cen zaoferowanych w przetargu, \u017ceby zam\u00f3wienie zrealizowa\u0107. Czy faktycznie chodzi\u0142o tu wy\u0142\u0105cznie o cen\u0119? C\u00f3\u017c, ma\u0142o prawdopodobne, ale pewnie pieni\u0105dze gra\u0142y w ca\u0142ej sprawie niebagateln\u0105 rol\u0119. Ale czy wprowadzenie w tym wypadku dodatkowego – poza najni\u017csz\u0105 cen\u0105 – kryterium co\u015b by zmieni\u0142o?
\n
\nW efekcie ca\u0142ej tej krytyki pojawi\u0142 si\u0119 poselski projekt nowelizacji Pzp z ko\u0144ca czerwca tego roku, wyprodukowany przez komisj\u0119 „Przyjazne pa\u0144stwo” (mo\u017ce jestem niesprawiedliwy, na bie\u017c\u0105co z doniesieniami z Wiejskiej z pewno\u015bci\u0105 nie jestem, ale komisja ta kojarzy mi si\u0119 z krow\u0105, kt\u00f3ra du\u017co ryczy, a ma\u0142o mleka daje). Z kilku zmiany zaproponowane w w art. 90 i 91 Pzp tutaj nas najbardziej interesuje ostatnia: zobowi\u0105zanie zamawiaj\u0105cego, aby w sytuacji, gdy b\u0119dzie chcia\u0142 dokona\u0107 wyboru oferty wy\u0142\u0105cznie w oparciu o najni\u017csz\u0105 cen\u0119, musia\u0142 wykaza\u0107 w protokole, \u017ce „zastosowanie innych kryteri\u00f3w nie przyczyni si\u0119 do zmniejszenia wydatk\u00f3w ze \u015brodk\u00f3w publicznych ponoszonych w ca\u0142ym okresie korzystania z przedmiotu zam\u00f3wienia”.<\/p>\n

Do projektu tego odni\u00f3s\u0142 si\u0119 rz\u0105d, kt\u00f3ry oceni\u0142 projekt nowelizacji negatywnie (oba dokumenty, zar\u00f3wno projekt, jak i stanowisko rz\u0105du mo\u017cna znale\u017a\u0107 na stronie UZP<\/a>). W kontek\u015bcie interesuj\u0105cego nas punktu wskaza\u0142 m.in., \u017ce po pierwsze \u0142atwo taki przepis obej\u015b\u0107 proponuj\u0105c dodatkowe, a nieistotne kryterium (np. o wadze rz\u0119du 0,01%), \u017ce po drugie jego naruszenie stanowi\u0142oby uchybienie czysto formalne (c\u00f3\u017c, to wina sformu\u0142owania, kt\u00f3re nakazuje uzasadnianie czego\u015b w protokole, a nie – stosowanie sensownych kryteri\u00f3w oceny ofert), po trzecie, \u017ce to kwestia wiedzy i umiej\u0119tno\u015bci zamawiaj\u0105cych, a nie przepis\u00f3w. I zamiast nowelizacji rz\u0105d obieca\u0142 akcj\u0119 edukacyjn\u0105 (c\u00f3\u017c, poniek\u0105d taka jest prowadzona, w ko\u0144cu w „Nowym podej\u015bciu” tak\u017ce o tym mowa). Kto ma racj\u0119?<\/p>\n

C\u00f3\u017c, sprawa prosta nie jest. Krytykuj\u0105cym warto wskaza\u0107 jeden z akapit\u00f3w stanowiska rz\u0105du: jego autor bardzo s\u0142usznie wskazuje, \u017ce przy robotach budowlanych cz\u0119sto inne kryterium ni\u017c cena nie b\u0119dzie mia\u0142o sensu1<\/sup>. Je\u015bli warunki realizacji zam\u00f3wienia s\u0105 szczeg\u00f3\u0142owo i dobrze opisane (a tak powinny by\u0107), potrzeby zamawiaj\u0105cego w ten spos\u00f3b dobrze zabezpieczone, wprowadzanie dodatkowych kryteri\u00f3w jest niepotrzebne. Problem le\u017cy raczej gdzie indziej: po pierwsze czy te wymogi w danym konkretnym wypadku s\u0105 faktycznie tak dobrze opisane, a po drugie – czy s\u0105 one egzekwowane od wykonawcy podczas realizacji umowy. A fakt, czasami zapisy opisu przedmiotu zam\u00f3wienia czy wzoru umowy nie s\u0105 doskona\u0142e, a czasami – i to nawet bez z\u0142ej woli zamawiaj\u0105cego – cho\u0107by by\u0142y \u015bwietne, to nie s\u0105 realizowane w praktyce. Je\u015bli wyst\u0119puje cho\u0107 jeden z powy\u017cszych problem\u00f3w – fakt, kryterium ceny si\u0119 nie sprawdzi, ale – nie sprawdzi si\u0119 tak\u017ce \u017cadne inne kryterium. Je\u015bli chcemy te problemy wyeliminowa\u0107, to nie t\u0119dy droga. <\/p>\n

Z drugiej strony ponad 90% przetarg\u00f3w rozstrzyganych w oparciu o jedno jedyne kryterium oceny – cen\u0119 – to te\u017c nie do ko\u0144ca dobrze. Sporo jest takich przetarg\u00f3w, w kt\u00f3rych o inne kryteria a\u017c si\u0119 prosi. Bardzo cz\u0119sto zamawiaj\u0105cy zamawiaj\u0105 dostawy czy roboty w og\u00f3le nie ogl\u0105daj\u0105c si\u0119 na przysz\u0142e koszty eksploatacji czy potencjalne przychody z przedmiotu zam\u00f3wienia: pozwalaj\u0105 wykonawcom na wyb\u00f3r r\u00f3\u017cnych rozwi\u0105za\u0144, ale si\u0119gaj\u0105 w przysz\u0142o\u015b\u0107 tylko do momentu odbioru przedmiotu zam\u00f3wienia. I to jest z\u0142e. Inna sprawa, \u017ce ca\u0142y czas operujemy w kategoriach finansowych – mowa jest bowiem o bilansie ekonomicznym ca\u0142ego zam\u00f3wienia. Bardzo cz\u0119sto mamy tak\u017ce do czynienia z sytuacj\u0105, w kt\u00f3rej inne kryterium b\u0119dzie niezmienne, by otrzyma\u0107 us\u0142ug\u0119 o odpowiedniej jako\u015bci – szczeg\u00f3lnie w przypadku us\u0142ug niematerialnych, jak je sobie tu roboczo nazw\u0119 – cho\u0107by doradczych. Nawet stawiaj\u0105c wysokie warunki udzia\u0142u w post\u0119powaniu przy kryterium najni\u017cszej ceny nie zapewni\u0119 sobie w\u0142a\u015bciwego poziomu tych us\u0142ug – bo w dzisiejszych czasach warunki nader \u0142atwo obej\u015b\u0107. Inna sprawa, \u017ce wkraczamy tu cz\u0119sto na teren kryteri\u00f3w niemierzalnych (bo je\u015bli zamawiaj\u0105cy chce ocenia\u0107 np. dob\u00f3r metod realizacji zam\u00f3wienia, matematyczny wz\u00f3r w kt\u00f3rym por\u00f3wnamy ilo\u015b\u0107 proponowanych metod b\u0119dzie mia\u0142 mniej sensu ni\u017c merytoryczna ocena, jak zaproponowane metody si\u0119 nadaj\u0105 do naszego przedmiotu i jak uzasadnia to wykonawca. Oczywi\u015bcie, to wymaga od zamawiaj\u0105cego wysi\u0142ku, to oznacza wi\u0119ksze ryzyko po stronie zamawiaj\u0105cego – ale po pierwsze, warto, a po drugie – nie tak powinno by\u0107.<\/p>\n

Bo trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce mamy przepis, kt\u00f3ry jest tu nader na miejscu. Kt\u00f3ry zawiera z\u0142ot\u0105 zasad\u0119, wyczerpuj\u0105c\u0105 temat naszej dyskusji. Kt\u00f3rego nierealizowanie w praktyce powinno zamawiaj\u0105cego zabole\u0107 (ale c\u00f3\u017c, z tym jest zdecydowanie kiepsko). Przepisu tego nie znajdziemy w Pzp, bo to nie jego miejsce, ale w ustawie o finansach publicznych: niewinna, obowi\u0105zuj\u0105ca „od zawsze” zasada efektywno\u015bci wydatk\u00f3w publicznych (obecnie: art. 44 ust. 3 pkt 1 ustawy o finansach publicznych). Nie tylko dotycz\u0105ca tego, na co wydaje si\u0119 pieni\u0105dze, ale te\u017c jak si\u0119 je wydaje…<\/p>\n

1<\/sup>) Przesada w \u017cadn\u0105 stron\u0119 jest niezalecana – w wyroku ETS z 7 pa\u017adziernika 2004 r. w sprawie C-247\/02 (Sintesi) Trybuna\u0142 s\u0142usznie wskaza\u0142, \u017ce z\u0142e s\u0105 z kolei przepisy nakazuj\u0105ce przy robotach budowlanych stosowanie wy\u0142\u0105cznie kryterium najni\u017cszej ceny.<\/small><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Par\u0119 miesi\u0119cy temu szczeg\u00f3lnego nat\u0119\u017cenia nabra\u0142a dyskusja (co ciekawe, toczona raczej poza kr\u0119gami „zam\u00f3wieniowc\u00f3w”) na temat ceny jako jedynego kryterium oceny ofert. Zreszt\u0105, trudno to nazwa\u0107 dyskusj\u0105, bo wypowiedzi s\u0105 raczej jednostronne, a jedyne r\u00f3\u017cnice zauwa\u017cy\u0107 mo\u017cna w propozycjach lek\u00f3w na to ca\u0142e „z\u0142o” – jest to raczej zbiorowa krytyka faktu udzielania zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci zam\u00f3wie\u0144 […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[26,28],"class_list":["post-341","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-rozstrzygniecie-postepowania","tag-26","tag-28"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/341","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=341"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/341\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":344,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/341\/revisions\/344"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=341"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=341"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=341"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}