Chcia\u0142em napisa\u0107, \u017ce tym razem nie napisz\u0119 o niczym nowym, bo temat „stary jak \u015bwiat”, ale sam siebie z\u0142apa\u0142em, \u017ce owa „staro\u015b\u0107” to w tym wypadku zaledwie p\u00f3\u0142tora roku. A tak ju\u017c zd\u0105\u017cy\u0142o dopiec… 24 pa\u017adziernika 2008 r. wszed\u0142 w \u017cycie przepis art. 46 ust. 4a Pzp, pozwalaj\u0105cy na zabranie wadium wykonawcy, kt\u00f3ry nie uzupe\u0142ni na \u017c\u0105danie zamawiaj\u0105cego dokument\u00f3w. Nie jest moim celem omawianie tutaj, jak to dzia\u0142a – przepis napisano w taki spos\u00f3b, \u017ce doczeka\u0142 si\u0119 ju\u017c pewnie setek om\u00f3wie\u0144, w tym opinii mi\u0142o\u015bciwie nam panuj\u0105cego Prezesa UZP. Prezesa, kt\u00f3ry – dodajmy – najpierw przepis wprowadzi\u0142, bez pomy\u015blunku, a potem swoj\u0105 opini\u0105 pr\u00f3bowa\u0142 ratowa\u0107 \u015bwiat. Co zreszt\u0105 nie jest w jego przypadku niczym wyj\u0105tkowym, ale stanowi wyra\u017an\u0105 cenzurk\u0119 jako\u015bci ustawodawstwa zam\u00f3wieniowego ostatnimi czasy…<\/p>\n
Celem tej notki jest dorzucenie moich w\u0142asnych trzech groszy do jak\u017ce s\u0142usznych lament\u00f3w dotycz\u0105cych sensu istnienia takiego przepisu w og\u00f3le. Bo w zamiarze pomys\u0142odawc\u00f3w sensem tym zapobie\u017cenie zmowom wykonawc\u00f3w. Jakby nie nauczyli si\u0119 niczego na poprzednich b\u0142\u0119dach. Bo pomys\u0142\u00f3w na zapobie\u017cenie zmowom wykonawc\u00f3w w historii ustawodawstwa zam\u00f3wieniowego by\u0142o ju\u017c sporo. Ba, przynajmniej jeden dotyczy\u0142 wadi\u00f3w – w zamierzch\u0142ych czasach, gdy wykonawcy mieli obowi\u0105zek sk\u0142adania tzw. „o\u015bwiadcze\u0144 o zale\u017cno\u015bci i dominacji”, r\u00f3wnie\u017c wprowadzono przepis nakazuj\u0105cy zabranie wadium wykonawcom, kt\u00f3rzy takiego o\u015bwiadczenia nie z\u0142o\u017c\u0105. No, w 2002 r., niby tylko osiem lat, a zdaje si\u0119, \u017ce w og\u00f3le inna epoka.
\n
\nProblem w tym, \u017ce chocia\u017c zmowy wykonawc\u00f3w oczywi\u015bcie si\u0119 zdarzaj\u0105 (cho\u0107 \u015bwiat zapewne nie jest nimi przepe\u0142niony do tego stopnia, jak to si\u0119 zwolennikom teorii spiskowych zdaje), i \u017ce cho\u0107 wykonawcy wykorzystywali do praktycznej realizacji zm\u00f3w zar\u00f3wno mo\u017cliwo\u015b\u0107 niez\u0142o\u017cenia o\u015bwiadczenia o zale\u017cno\u015bci i dominacji w dawnych czasach, jak i nieuzupe\u0142nienia dokument\u00f3w ostatnio, to nie zmieni\u0142o si\u0119 te\u017c co innego – zar\u00f3wno przepis art. 46 ust. 4a Pzp obecnie, jak i przepis art. 42 ust. 6 starej ustawy o zam\u00f3wieniach publicznych uderza\u0142y g\u0142\u00f3wnie w wykonawc\u00f3w niewinnych \u017cadnych zm\u00f3w.<\/p>\n
Bo gdy postawi\u0107 si\u0119 na miejscu wykonawcy, kt\u00f3ry ma cho\u0107 odrobin\u0119 oleju w g\u0142owie, a kt\u00f3ry zamierza tak\u0105 „zmow\u0119” zorganizowa\u0107, to znajdzie on spokojnie w ustawie narz\u0119dzia, kt\u00f3re przy pozwol\u0105 mu tak\u0105 „zmow\u0119” pomy\u015blnie przeprowadzi\u0107 bez konieczno\u015bci manipulowania sk\u0142adaniem dokument\u00f3w i zarazem bez ryzyka utraty wadium z tego tytu\u0142u. Natomiast ryzyko utraty wadium z tego tytu\u0142u spada na ka\u017cdego – tak\u017ce „niewinnego” – wykonawc\u0119 bior\u0105cego udzia\u0142 w przetargu. A poniewa\u017c przepis jest bardzo rygorystyczny, a Prezes UZP w swojej opinii – jak to cz\u0119sto si\u0119 zdarza – podpowiada jak stosowa\u0107 przepis wbrew jego brzmieniu, zam\u0119t mamy niemi\u0142osierny. S\u0105 zamawiaj\u0105cy, kt\u00f3rzy wadia zabieraj\u0105 nagminnie (bardziej papiescy ni\u017c ustawa ka\u017ce), s\u0105 i tacy, co wadi\u00f3w nie zabieraj\u0105 niemal w og\u00f3le.<\/p>\n
Wykonawca sk\u0142adaj\u0105c zatem ofert\u0119 w jakimkolwiek przetargu musi sobie skalkulowa\u0107 ryzyko straty wadium. Straty wadium nie w przypadku, kt\u00f3ry zale\u017cy wy\u0142\u0105cznie od niego (c\u00f3\u017c, nie podpisze umowy – wadium zabior\u0105 – ale to, czy podpisze umow\u0119, czy nie zale\u017cy tylko od niego), ale w takim, kt\u00f3ry w du\u017cej mierze zale\u017cy od zamawiaj\u0105cego (poczynaj\u0105c ju\u017c od tak prozaicznej kwestii, na ile jasno i czytelnie zosta\u0142y sformu\u0142owane zapisy dotycz\u0105ce warunk\u00f3w udzia\u0142u i dokument\u00f3w na ich potwierdzenie w specyfikacji istotnych warunk\u00f3w zam\u00f3wienia, ko\u0144cz\u0105c na w\u0105tpliwej niekiedy interpretacji zamawiaj\u0105cego dokument\u00f3w z\u0142o\u017conych w ofercie czy w uzupe\u0142nieniu). <\/p>\n
Je\u015bli przysz\u0142oby mi podsumowa\u0107 funkcj\u0119 art. 46 ust. 4a w systemie zam\u00f3wie\u0144 publicznych nie mia\u0142bym \u017cadnych w\u0105tpliwo\u015bci:
\n– funkcji, do kt\u00f3rej by\u0142 przeznaczony, nie spe\u0142nia,
\n– k\u0142opot\u00f3w zamawiaj\u0105cym i wykonawcom przysparza,
\n– konkurencyjno\u015b\u0107 przez odstraszanie wykonawc\u00f3w od przetarg\u00f3w zmniejsza,
\n– ceny ofert (ryzyko zawsze kosztuje) podnosi,
\n– a na dodatek stanowi kolejny kamyczek do obni\u017cenia zaufania wobec organ\u00f3w publicznych w spo\u0142ecze\u0144stwie. Bo przecie\u017c „siedz\u0105 tam darmozjady, z moich podatk\u00f3w im pensje p\u0142ac\u0105, a oni nic nie robi\u0105, tylko kawusi\u0119 parz\u0105 i papiery na biurku przek\u0142adaj\u0105, a teraz jeszcze mi wadium za niewinno\u015b\u0107 zabieraj\u0105.” A to ostatnie boli bardzo, bardzo dotkliwie.<\/p>\n
I teraz r\u0119ka mi czasem dr\u017cy, gdy okre\u015blam wadium w siwz. Bo z jednej strony chcia\u0142bym mie\u0107 zabezpieczenie na wypadek, gdyby wykonawca chcia\u0142 si\u0119 wymiga\u0107 od podpisania umowy. Ale z drugiej nie chc\u0119 robi\u0107 krzywdy komu\u015b, komu by\u0107 mo\u017ce b\u0119d\u0119 musia\u0142 zabra\u0107 wadium przez jaki\u015b g\u0142upi drobiazg. Na dodatek ta krzywda niekiedy na mnie si\u0119 w dw\u00f3jnas\u00f3b odbije – szczeg\u00f3lnie na tych rynkach, kt\u00f3re s\u0105 mi szczeg\u00f3lnie bliskie. Ale gdy b\u0119d\u0119 zmniejsza\u0107 to wadium, by krzywda by\u0142aby jak najmniejsza, to i moje zabezpieczenie staje si\u0119 zupe\u0142nie iluzoryczne…<\/p>\n
Przy ostatnich nowelizacjach pomys\u0142 wykre\u015blenia tej durnoty z ustawy w kt\u00f3rym\u015b z projekt\u00f3w si\u0119 pojawi\u0142. A potem z niego znikn\u0105\u0142, bodaj po „konsultacjach mi\u0119dzyresortowych”. Sami geniusze w tych resortach, wida\u0107…<\/p>\n
A mo\u017ce s\u0105 tacy, co si\u0119 ciesz\u0105, \u017ce wadium wykonawcy zabrali? :)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Chcia\u0142em napisa\u0107, \u017ce tym razem nie napisz\u0119 o niczym nowym, bo temat „stary jak \u015bwiat”, ale sam siebie z\u0142apa\u0142em, \u017ce owa „staro\u015b\u0107” to w tym wypadku zaledwie p\u00f3\u0142tora roku. A tak ju\u017c zd\u0105\u017cy\u0142o dopiec… 24 pa\u017adziernika 2008 r. wszed\u0142 w \u017cycie przepis art. 46 ust. 4a Pzp, pozwalaj\u0105cy na zabranie wadium wykonawcy, kt\u00f3ry nie uzupe\u0142ni […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[24],"class_list":["post-14","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-wadium-i-zabezpieczenie","tag-24"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":89,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14\/revisions\/89"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=14"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wszponachzamowien.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=14"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}